10. Als de doelgroep geen keuzemogelijkheden wordt gelaten, neemt de kans op weerstand tegen het programma toe.

Energieprogramma’s lijken meer kans van slagen te hebben als er keuzemogelijkheden zijn ingebouwd. Mensen willen het gevoel hebben in control te zijn, dat is een basisbehoefte. Als hieraan niet wordt voldaan, en iets bijvoorbeeld te dwingend wordt opgelegd, ontstaat de neiging tot rebelleren. Te strakke regels binnen uw energiebesparingsproject zijn daarom af te raden.

Mensen kiezen veelal door zaken te vergelijken die eenvoudig te vergelijken zijn. We bekijken onze beslissingen op een relatieve manier en vergelijken deze met het lokale alternatief. Een voorbeeld: de duurdere pen en het duurdere kostuum die elders allebei  € 10,- goedkoper te verkrijgen zijn. Voor de pen rijd je om, voor het pak niet. De neiging is groot om voor de middenweg te kiezen. Dit is het decoy-effect: uit drie kiezen we vrijwel standaard de beste van de twee die het meest vergelijkbaar zijn. Aanbieders kunnen de keus van de klant dan ook sturen door de manier waarop zij producten aanbieden. Kiezen wordt echter ook vaak moeilijk gevonden, uit angst om het verkeerde te kiezen. Mensen zijn daarom geneigd ‘deuren open te houden’.

Wilt u de uitgebreide toelichting op deze hypothese lezen? Download dan hier het onderzoeksrapport ‘Kansrijke Aanpakken in gebouwgebonden energiebesparing’ van Meer Met Minder.